Τι είναι οι αραχνοειδείς κύστες;
Οι αραχνοειδείς κύστες είναι συλλογές εγκεφαλονωτιαίου υγρού (δηλαδή του υγρού που υπάρχει και κυκλοφορεί φυσιολογικά στον εγκέφαλο και τον σπονδυλικό σωλήνα) εντός της αραχνοειδούς μεμβράνης (Εικόνα 1). Ο μηχανισμός δημιουργίας και αύξησης της κύστης δεν είναι απολύτως σαφής.
Οι αραχνοειδείς κύστεις αντιπροσωπεύουν περίπου το 1% των ενδοκρανιακών εξεργασιών. Η συχνότητα διάγνωσης ασυμπτωματικών αραχνοειδών κύστεων αυξάνεται καθώς περισσότεροι ασθενείς υποβάλλονται σε μαγνητικές ή αξονικές τομογραφίες εγκεφάλου, για άλλο λόγο. Σε μια μελέτη, διαπιστώθηκε ότι η συχνότητα εμφάνισης αραχνοειδών κύστεων στο γενικό πληθυσμό ήταν 1,5%. Μόνο το 5% είναι συμπτωματικές. Από αυτές τις αραχνοειδείς κύστεις που είναι συμπτωματικές, το 75% παρουσιάζονται στα παιδιά.
Στις μισές περιπτώσεις παρουσιάζονται στον κροταφικό λοβό, αλλά μπορούν να εμφανιστούν και σε πολλές άλλες θέσεις.
Αραχνοειδής κύστη: Συμπτώματα
Τα συχνότερα συμπτώματα είναι πονοκέφαλοι ή/και επιληπτικές κρίσεις. Οι επιληπτικές κρίσεις παρουσιάζονται συχνότερα όταν η αραχνοειδής κύστη είναι κοντά στον κροταφικό λοβό, ενώ όταν εντοπίζονται σε άλλες θέσεις μπορούν να προκαλέσουν άλλα συμπτώματα, όπως πίεση στο οπτικό νεύρο, υδροκεφαλία κλπ.
Αραχνοειδής κύστη: Διάγνωση
Η διάγνωση μπαίνει με τις απεικονιστικές εξετάσεις, και κυρίως με τη μαγνητική τομογραφία, η οποία θα δείξει μιά κύστη γεμάτη με εγκεφαλονωτιαίο υγρό η οποία συνήθως δεν προσλαμβάνει σκιαγραφικό μετά τη χορήγηση σκιαγραφικής ουσίας.
Ποια είναι η αντιμετώπιση της αραχνοειδής κύστης;
Η θεραπεία εξαρτάται από το εάν οι κύστεις είναι συμπτωματικές. Αν η κύστη δεν προκαλεί συμπτώματα, τότε συνήθως δε χρειάζεται επέμβαση, παρά μόνο παρακολούθηση με μαγνητική τομογραφία. Η χειρουργική επέμβαση ενδείκνυται εάν υπάρχουν συμπτώματα αυξημένης ενδοκρανιακής πίεσης, επιληπτικών κρίσεων, εστιακών νευρολογικών ελλειμμάτων κ.α. Οι χειρουργικές επιλογές περιλαμβάνουν κρανιοτομή για μερική ή πλήρη αφαίρεση ενώ στις περισσότερες περιπτώσεις αρκεί η θυριδοποίηση της κύστης προς τον φυσιολογικό υπαραχνοειδή χώρο (δηλ. η διάνοιξη της κύστης και η επικοινωνία της με τους φυσιολογικούς χώρους όπου κυκλοφορεί εγκεφαλονωτιαίο υγρό). Αυτό μπορεί να γίνει ενδοσκοπικά. Η αναρρόφηση με βελόνη έχει συνήθως προσωρινό όφελος και δεν αποτελεί καλή επιλογή μακροπρόθεσμης θεραπείας.